Tomik jest zbiorem tekstów o średniowieczu. Ułożone wedle chronologii opisanych zjawisk i procesów dotyczą: dwunastowiecznego obyczaju politycznego; przemian w retoryce kaznodziejskiej XII i XIII w.; późnośredniowiecznych przedstawień na pieczęciach zakonnych; obyczaju seksualnego we Florencji końca XIV w.; kształtowania się stereotypu "spisku żydowskiego" w wieku XV; sposobów kontroli i marginalizacji pewnych przejawów pobożności zbiorowej u schyłku średniowiecza; wreszcie, wiedzy i świadomości geograficznej w Niemczech na progu ery nowożytnej. Książka zadedykowana jest Bronisławowi Geremkowi.