Burzliwe dzieje rozwoju krajów Europy Środkowo-Wschodniej w ciągu minionych dziesięcioleci zasługują na głębsze badania, bez ograniczania się do powtarzania obiegowych sądów. Błędów popełnionych przed półwieczem nie da się dziś naprawić, a wiedza na temat okresu transformacji ma głównie znaczenie historyczne. Jednak z każdej porażki trzeba umieć wyciągać wnioski na przyszłość, a zrozumienie mechanizmów, które w drugiej połowie XX wieku doprowadziły do gospodarczej degradacji Europy Środkowo-Wschodniej, może pomóc nadgonić stracony czas.