Poszczególne rozdziały monografii Tomaszowa Lubelskiego ukazują kolejne epoki w dziejach miasta. Trzy pierwsze rozdziały poświęcone są środowisku przyrodniczemu oraz dziejom okolic przyszłego Tomaszowa w prehistorii, średniowieczu i początkach czasów wczesnonowożytnych. W obrębie każdego z następnych okresów autorzy starali się omówić poszczególne aspekty i dziedziny życia miejskiego, szeroko traktując najbardziej charakterystyczne dla danej epoki. Ukazano również pozycję Tomaszowa w sieci miejskiej najbliższej okolicy i całego województwa lubelskiego.