Książka jest popularno-naukową biografią Oskara Kolberga, prezentuje więc bieg życia i warunki, w jakich kształtowały się jego plany naukowe i wydawnicze, a duża liczba ycin przybliża czytelnikowi metody pracy XIX-wiecznego badacza. Oskar Kolberg w połowie XIX w. opracował wielki program badania kultury ludowej, tj. zebrania źródeł dla polskiej etnografii. Realizował go poprzez wieloletnie badania terenowe i opracowywanie monografii regionalnych wydawanych pod tytułem "Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, muzyka i tańce". Zawierają one opisy etnograficzne, teksty pieśni, bajek, przysłów itp., a przede wszystkim tysiące melodii wokalnych i instrumentalnych zapisanych ze słuchu w czasie spotkań z ludowymi wykonawcami. W tej dziedzinie, w takiej skali nie posiada źródeł XIX-wiecznych żaden naród w Europie.