Andrzej Paczkowski kończy siedemdziesiąt lat. Od kilku dziesięcioleci jest aktywnym twórczo i społecznie historykiem, któremu nauka i wielu ludzi dużo zawdzięcza. Tom, który oddajemy w ręce Jubilata jako wyraz naszej wdzięczności i sympatii, wyszedł spod pióra historyków kilku pokoleń i różnych specjalności badawczych. Nie jest to przypadkowe, gdyż prof. Paczkowski współpracował i przyjaźnił sie z badaczami zarówno starszymi, jak i znacznie młodszymi od siebie. Wszyscy wiele nauczyliśmy się z jego publikacje, które odsłaniały przed czytelnikami mało wcześniej znane obszary polskiej historii XX wieku.