Od nauki do metafizyki - Teresa Grabińska

...Pragnę zwrócić uwagę na to, że jesteśmy świadkami tworzenia się metodologicznie nowego typu nauki, która nie jest SUMĄ fizyki, astronomii, astrofizyki i matematyki. Jest uwikłana w różne metafizyczne założenia i problemy filozoficzne, których żadna brzytwa Ockhama nie jest w stanie usunąć, jeśli aparatura pojęciowa kosmologii ma mieć jakieś odniesienie do doświadczanej rzeczywistości. Zasady antropiczne i problem obserwatora we Wszechświecie czy celowości Wszechświata są jego przykładem. Po wiekach naukowego podejścia do wiedzy, właśnie wyrafinowana matematycznie kosmologia relatywistyczna oferuje rozważania, które łączą szczegółowe wyniki fizykalnych teorii kosmologicznych z zagadnieniami filozoficznymi; wyznacza nową antropiczną zasadę kosmologiczną, która twierdzi, że a) Wszechświat jest fizycznym środowiskiem człowieka, nie zaś jedynie przedmiotem obserwacji, b) Zycie i jego atrybuty są koniecznymi i niezbywalnymi wartościami Wszechświata, c) specyficzne właściwości człowieka są pewną sublimacją Wszechświata...