Zbiór analiz wielotematycznych, opracowanych w ciągu lat 70-tych ubiegłego stulecia przez znakomitego historyka idei, jednego z najlepszych znawców tematu. Trzy pierwsze rozprawy korespondują z inną jego pracą pt. "Filozofia a mesjanizm", aczkolwiek pomijają, lub uwzględniają jedynie marginesowo, postać Adama Mickiewicza. Dwie następne poświęcone są Adamowi Gurowskiemu i Cyprianowi Norwidowi, zaś studium zamykające książkę traktuje o filozofii polskiego romantyzmu w twórczości Stanisława Brzozowskiego.