Biografia intelektualna Józefa Wybickiego w latach 1794-1806 - Edyta Pętkowska

„Przełom XVIII i XIX wieku to jeden z najbardziej burzliwych okresów w dziejach polskiego państwa i jego mieszkańców. Sejm Wielki przyniósł pragnącym reform Polakom nadzieję na odnowę, która okazała sie jednak krótkotrwała. Wojna z Rosją w obronie Konstytucji 3 Maja, a w jej konsekwencji drugi rozbiór zahamowały zmiany. Mimo wiary w zwycięstwo pierwszej polskiej insurekcji narodowej, powstanie kościuszkowskie upadło, a ostateczny kres Rzeczypospolitej został przypieczętowany przez: trzeci rozbiór i abdykację króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Żyjący ówcześnie ludzie musieli znaleźć się w nowej sytuacji politycznej i poradzić sobie z wieloma dylametami – militarnymi: czy walczyć, a jeśli tak, to czy własnymi siłami, czy licząc na pomoc z zagranicy, a także moralnymi i obywatelskimi: czy wraz z końcem państwa przestał istnieć naród, czy dochować lojalności nowym monarchom? Różnie próbowali na nie odpowiedzieć ówcześni ntelektualisci, politycy i artyści, wśród nich bohater mojej pracy – Józef Wybicki.